बिश्वका आठ हजार मिटर भन्दा अग्ला १४ वटा हिमचुचुरो हरु मध्ये सातौ स्थानमा रहेको धौलागिरी (८१६७ मि.) नेपालको गण्डकी प्रदेश अन्तर्गत म्यादी जिल्लामा पर्छ । तिब्बत (चीन) सँग सिमाना नजोडिएका आठ हजार मिटरभन्दा अग्लो शिखर मध्ये यो नै सबैभन्दा अग्लो शिखर हो ।
पबित्र कालीगण्डकी नदिको पश्चिममा अबस्थित यो चुचुरो सन् १९६० को मे महिना को १३ तारीख (आजकै दिन) स्विस- अष्ट्रीयन संयुक्त आरोहण दलका म्याक्स आइसेलिन को नेतृत्वमा गएका कुर्त दिएमबर्गर, पिटर दिएनर, आर्नस्ट फोरेर , अल्बिन स्केल्बर्ट, निमा दोर्जी शेर्पा र ङवाङ्ग दोर्जी शेर्पाले सफलतापुर्बक आरोहण गरेका थिए ।
सन् १९५० देखि १९६० को बीचमा आठ हजार मिटर भन्दा अग्ला सबै चुचुरोहरु मा मानव पाइलाहरु पुगेका थिए ती मध्ये धौलागिरी नै अन्तिम चुचुरो थियो । यो आरोहण दलको लागि चाहिने अधिकांश सामान सानो जहाज (पिलाटस पोर्टर) बाट लुकेको उपत्यका (Hidden Valley) मा झारिएको थियो ।
पछी त्यो जहाज उड्ने बेलामा उक्त उपत्यकामै दुर्घटनामा परेको थियो, सो जहाजको केहि भग्नावशेष अहिलेपनि देख्न सकिन्छ । “यति” उपनाम दिइएको उक्त जहाज संमुद्र सतह देखि ५७५० मिटरको उचाइमा अवतरण गरेर विश्व रेकर्ड कायम गरेको थियो र त्यो रेकर्ड अहिलेसम्म पनि कायमै छ ।
यस्ता अनेकौं कारण र ऎतिहासिक महत्व बोकेको हिमाल आरोहणको अबसरमा नेपाल पर्वतारोहण संघले सरोकारवाला संघ-संस्था तथा जनसमुदाय संग मिलेर विविध रचनात्मक कार्यक्रमहरु, आरोही सम्मान, हिमाल सरसफाइ, दिगो पर्वतीय पर्यटन बारे अन्तर्कृया जस्तो कार्यक्रमहरु गरि मनाउदै आईएको थियो ।
सन् २०२० र २०२१ मा कोभिड महामारीका कारण र यो बर्ष नेपाल भर एकैपटक हुन लागेको स्थानीय निकायको चुनावका औपचारिक कार्यक्रम नगरिने भएको छ ।
